Smart Calculators

Smart

Calculators

GMI kalkulagailua

Kalkulatu zure Gorputz Masa Indizea (GMI) berehala. Lortu zure OME sailkapena, pisu osasuntsuaren tartea eta gomendio pertsonalizatuak.

Jakin nahi duzu zenbat kaloria erreten dituzun atseden hartzen?

BMR Kalkulagailua
BMR Kalkulagailua (Oinarrizko Metabolismo Tasa)Lasterketa-erritmo kalkulagailua
GMI kalkulagailua. Gorputz-masa indizea pisuaren eta alturaren arabera.
GMI kalkulagailuak zure gorputz-masa indizea kalkulatzen du pisua alturaren karratuaz zatituz. Emaitza pisu baxua, pisu normala, gainpisua edo obesitatea bezala sailkatzen du OMEren irizpideen arabera.

Zer da Gorputz-Masa Indizea (GMI)?

Gorputz-Masa Indizea (GMI) pertsona baten pisua eta altuera arteko erlazioa neurtzen duen adierazle antropometrikoa da. Munduko Osasun Erakundeak (MOE) onartutako sailkapena jarraituz, GMIak jakiten laguntzen du pertsona batek pisu osasuntsua, gainpisua edo obesitatea duen.
GMIa kalkulatzeko, pertsona baten pisua kilogramotan altuera metro koadrotan zatitzen da. Adibidez, 70 kg pisatzen duen eta 1,75 m neurtzen duen pertsona batek 22,9ko GMIa izango luke, pisu normalaren barrutian.
Indize hau 1830-1850 urteen artean garatu zuen Adolphe Quetelet estatistikari belgiarrak, baina ez zen 1980ra arte erabiltzen hasi. Gaur egun, mediku-kontsultetan, osasun-inkestetan eta nutrizioaren ebaluazioan erabiltzen den tresna estandarra da. Osakidetzak ere GMIa erabiltzen du Euskal Autonomia Erkidegoko biztanleen osasun-egoera ebaluatzeko.
Garrantzitsua da jakitea GMIa tresna orientagarria dela, eta ez dela berez gorputzeko gantz-portzentajea edo gihar-masa neurtzen. Hala ere, biztanleriaren osasun-egoera aztertzeko eta banakako lehen ebaluaziorako oso erabilgarria da.

Nola kalkulatu Gorputz-Masa Indizea

Gorputz-Masa Indizea kalkulatzeko bi datu soilik behar dituzu: zure pisua kilogramotan eta zure altuera metrotan. Kalkulua sinplea da eta edozeinek egin dezake.
Jarraitu urrats hauei:
1. Neurtu zure pisua kilogramotan (kg). Goizean, baraurik eta arropa arinarekin neurtzea gomendatzen da.
2. Neurtu zure altuera metrotan (m). Adibidez, 175 cm = 1,75 m.
3. Biderkatu altuera bere buruarekin (altuera karratua). Adibidez: 1,75 × 1,75 = 3,0625.
4. Zatitu pisua altuera karratuarekin. Adibidez: 70 ÷ 3,0625 = 22,86.
5. Emaitza zure GMIa da. Kasu honetan, 22,86, pisu normalaren barrutian.
Gure GMI kalkulagailuak prozesu hau automatikoki egiten du. Sartu zure pisua eta altuera, eta berehala zure GMIa eta MOEren sailkapena ikusiko dituzu, baita zure altuerarako pisu osasuntsuaren barrutia ere.

Gorputz-Masa Indizearen formula

GMI=pisua  (kg)altuera  (m)2GMI = \frac{pisua \; (kg)}{altuera \; (m)^2}
  • GMIGMI = Gorputz-Masa Indizea, kg/m²-tan adierazia
  • pisuapisua = Pertsonaren pisua kilogramotan (kg)
  • altueraaltuera = Pertsonaren altuera metrotan (m), karratuan
Formula hau aplikatzeko, altuera metrotan adierazi behar da beti. Zentimetrotan baduzu, zatitu 100ekin (adibidez, 168 cm = 1,68 m).
Adibide praktiko bat: 82 kg pisatzen duen eta 1,68 m neurtzen duen pertsona bat. Lehenik, altuera karratua kalkulatzen dugu: 1,68 × 1,68 = 2,8224. Ondoren, pisua altuera karratuarekin zatitzen dugu: 82 ÷ 2,8224 = 29,06. GMI hori gainpisuaren maila altuan dago, ia obesitatearen mugan.
GMIak pisu osasuntsuaren barrutia ere kalkulatzeko balio du. 1,68 m-ko pertsona batentzat, pisu osasuntsua (GMI 18,5-24,9) 52,2 kg eta 70,3 kg artean legoke.

GMI kalkulatzeko adibide praktikoak

Adibidea: 30 urteko emakumea, 1,65 m eta 62 kg

Emakume batek 62 kg pisatzen ditu eta 1,65 m neurtzen du. GMIa kalkulatzeko: 1,65 × 1,65 = 2,7225 (altuera karratua), eta 62 ÷ 2,7225 = 22,77. Emaitza hau pisu normalaren barrutian dago (18,5-24,9). Bere altuerarako pisu osasuntsua 50,4 kg eta 67,8 kg artean legoke. Beraz, 62 kg-rekin tarte osasuntsuan dago, baina 5,8 kg-ko tartea du oraindik gainpisura heldu aurretik.

Adibidea: 45 urteko gizona, 1,78 m eta 95 kg

Gizon batek 95 kg pisatzen ditu eta 1,78 m neurtzen du. GMIa: 1,78 × 1,78 = 3,1684, eta 95 ÷ 3,1684 = 29,98. GMI hau gainpisuaren eta obesitatearen mugan dago (obesitatea 30etik aurrera). Bere altuerarako pisu osasuntsua 58,6 kg eta 78,9 kg artean legoke. Medikuarekin kontsultatzea gomendagarria da, batez ere sabel-perimetroa 102 cm-tik gorakoa bada, zeinak arrisku kardiobaskular handiagoa adierazten baitu.

Adibidea: 22 urteko gaztea, 1,80 m eta 60 kg

Gazte batek 60 kg pisatzen ditu eta 1,80 m neurtzen du. GMIa: 1,80 × 1,80 = 3,24, eta 60 ÷ 3,24 = 18,52. GMI hau pisu normalaren mugatik oso gertu dago (pisu eskasa 18,5 azpitik). Bere altuerarako pisu osasuntsu minimoa 59,9 kg da. Pertsona honek nutrizio-egoera egokia mantentzeko, dieta orekatua eta ariketa fisiko erregularra egitea komeni da, batez ere gihar-masa mantentzeko.

Aholkuak pisu osasuntsua mantentzeko

  • GMIa gidari bat bezala erabili, ez epaile absolutu gisa. Tresna erabilgarria da lehen ebaluaziorako, baina ez du gorputzeko gantz-portzentajea zuzenean neurtzen. Osagarri gisa, sabel-perimetroa neurtzea gomendatzen da.
  • Sabel-perimetroa kontrolatu. Gizonentzat 102 cm-tik gorako eta emakumeentzat 88 cm-tik gorako gerri-neurriak arrisku kardiobaskular handiagoarekin lotuta daude, GMIa normala izan arren.
  • Jarraitu Mediterraneoko dieta. Euskal Herrian eskuragarri dauden elikagaiekin (barazkiak, arraina, oliba-olioa, lekaleak) dieta osasuntsua mantentzea erraza da, eta gainpisua prebenitzen laguntzen du.
  • Egin ariketa fisiko erregularra. MOEk astean gutxienez 150 minutuko jarduera fisiko moderatua gomendatzen du. Ibiltzen, korrika egiten edo bizikletan ibiltzen joan zaitezke.
  • Ez jarri dieta murriztaile zorrotzetan. Horrelako dietek askotan errebot-efektua izaten dute. Hobe da ohitura osasuntsuak pixkanaka-pixkanaka barneratzea.
  • Zure medikuarekin kontsultatu aldizka. Osakidetzako lehen mailako arreta-kontsultetan zure GMIa, odol-analisiak eta osasun-egoera orokorra ebaluatzea komeni da, batez ere 40 urtetik aurrera.

GMIari buruzko galdera ohikoak

Zein da GMI normala heldu batentzat?

Munduko Osasun Erakundeak (MOE) dioenez, GMI normala 18,5 eta 24,9 artean dago heldu batentzat. 18,5 azpitik pisu eskasa da, 25-29,9 artean gainpisua, eta 30etik gora obesitatea. Sailkapen hau gizonezko zein emakumezkoei aplikatzen zaie berdin, nahiz eta gorputz-konposizioan desberdintasunak egon.

GMIak ba al du mugarik? Noiz ez da fidagarria?

Bai, GMIak hainbat muga ditu. Ez du bereizten gihar-masa eta gantz-masa artean, beraz, kirolariek GMI altua izan dezakete gihar-masa handiagatik, ez gantzagatik. Era berean, ez du kontuan hartzen adina, sexua, arraza edo gorputzeko gantzaren banaketa. Adibidez, 1,80 m eta 90 kg dituen rugby-jokalari batek 27,8ko GMIa izango luke (gainpisua), baina bere gorputz-konposizioa oso osasuntsua izan daiteke. Horregatik, sabel-perimetroa eta gorputzeko gantz-portzentajea bezalako neurketa osagarriak erabiltzea gomendatzen da.

Nola kalkulatzen da pisu osasuntsuaren barrutia altuera batentzat?

Pisu osasuntsuaren barrutia kalkulatzeko, GMIaren 18,5 eta 24,9 balioak erabiltzen dira zure altuerarekin. Formula: pisua = GMI × altuera². Adibidez, 1,70 m-ko pertsona batentzat: pisu minimoa = 18,5 × (1,70)² = 53,5 kg, eta pisu maximoa = 24,9 × (1,70)² = 71,9 kg. Beraz, 1,70 m-ko pertsona batentzat pisu osasuntsua 53,5 kg eta 71,9 kg artean legoke.

GMIa desberdina al da haurrentzat eta helduarentzat?

Bai. Haurren eta nerabeen kasuan (2-17 urte), GMIa pertzentzilak erabiliz interpretatzen da, adinaren eta sexuaren arabera. Haur batentzat, 85. pertzentzilaren gainetik gainpisua da, eta 95. pertzentzilaren gainetik obesitatea. Helduenean (18 urtetik aurrera), balio absolutuak erabiltzen dira (18,5-24,9 pisu normala). Osakidetzak adingabeen GMI jarraipena egiten du pediatriako kontsultetan.

Zein osasun-arrisku dago GMI altua izateagatik?

GMI 25etik gorakoak (gainpisua) eta batez ere 30etik gorakoak (obesitatea) hainbat osasun-arazorekin lotuta daude: 2 motako diabetesa, hipertentsioa, gaixotasun kardiobaskularrak, lo-apnea, giltzadura-arazoak, eta zenbait minbizi mota. Euskal AEn, Osakidetzak 37.385 pertsona tratatzen ditu obesitateagatik, aurreko urtearekiko %55eko igoera nabarmena.

GMI baxuegia izatea arriskutsua al da?

Bai. GMI 18,5 azpitikoa pisu eskasa adierazten du, eta osasun-arrisku larriekin lotuta dago: desnutrizioa, osteoporosia, immuno-sistema ahultzea, anemia, ugalkortasun-arazoak eta gihar-masa galtzea. Pisu eskasa nutriente-gabezia baten, elikadura-nahasmendu baten edo gaixotasun kroniko baten seinale izan daiteke. Zure GMIa 18,5 azpitik badago, medikuarekin kontsultatzea garrantzitsua da.

GMI eta sabel-perimetroaren artean, zein da fidagarriagoa?

Biak osagarriak dira. GMIak gorputz-masa orokorra neurtzen du, baina ez du zehazten non metatzen den gantza. Sabel-perimetroak, berriz, gantz abdominala neurtzen du, zeina arrisku kardiobaskularrarekin zuzenean lotuta dagoen. Gizonentzat 102 cm eta emakumeentzat 88 cm gainditzeak arrisku handiagoa adierazten du, nahiz eta GMIa normalaren barrutian egon. Tresna biak konbinatzea da irizpide klinikorik onena.

Zenbatero neurtu behar da GMIa?

Heldu osasuntsu batentzat, urtean behin GMIa kontrolatzea nahikoa da, batez ere urteko osasun-azterketan. Gainpisua edo obesitatea duten pertsonek, ordea, 3-6 hilabetero jarraipena egitea komeni da. Pisu-aldaketa nabarmenak badaude (5 kg-tik gora 6 hilabetetan), medikuarekin kontsultatu behar da, gorantz zein beherantz izan.

Funtsezko terminoak

GMI (Gorputz-Masa Indizea)

Pertsona baten pisua (kg) eta altuera karratuaren (m²) arteko zatidura. Pisu-kategoria ebaluatzeko erabiltzen den adierazle antropometrikoa.

Pisu normala (Normopisua)

GMI 18,5 eta 24,9 artean dagoenean. MOEk osasuntsutzat jotzen duen pisu-barrutia.

Gainpisua

GMI 25 eta 29,9 artean dagoenean. Gorputzean gehiegizko gantza metatzen hasten denean, baina oraindik obesitate-maila ez denean.

Obesitatea

GMI 30etik gorakoa. Gorputzean gantz-kopuru handiegia metatzen denean, osasun-arriskuak nabarmen handitzen dituena. Hiru maila bereizten dira: I. maila (30-34,9), II. maila (35-39,9) eta III. maila edo obesitate morbidoa (40+).

Sabel-perimetroa

Zilborretik gerriaren inguruan neurtutako perimetroa. Gantz abdominalaren adierazle garrantzitsua, arrisku kardiobaskularrarekin zuzenean lotuta dagoena.

Pisu ideala

Pertsona baten altuerari eta gorputz-egiturari dagokion pisu osasuntsua, normalean GMI 18,5-24,9 barrutiaren arabera kalkulatuta.

Indize Ponderal (IP)

Gorputz-masa neurtzeko adierazle alternatiboa. Pisua altuera kubikatuarekin zatituz kalkulatzen da (kg/m³). GMIak baino hobeto kontuan hartzen ditu pertsona oso altu edo oso txikien proportzioak.